Romeinse houtskool

by Déjà Vu

image

Mike van de Gender

Het beoefenen van geschiedkundig onderzoek wordt vaak gezien als ouderwets en technofoob. Desondanks zijn juist historici veel aangewezen op het gebruik van technologische innovaties om het verleden beter te kunnen bestuderen. Dit werd de wereld een tijdje terug maar al te duidelijk gemaakt met de hernieuwde aandacht voor de papyrusrollen uit Herculaneum.

De papyrusrollen zijn onderdeel van de enige originele geschriftencollectie uit de oudheid die bewaard is gebleven. Ze zijn gevonden in een Romeinse villa in Herculaneum, een van de steden die in 79 n. Chr. door de uitbarsting van de Vesuvius ontvolkt raakte. Als sinds hun ontdekking in 1752 hebben de rollen de mensheid voor grote vraagstukken gesteld. In het begin dachten de ‘plunderaars’ van de toevallig ontdekte villa dat het stukken houtskool waren en werden enkele onbetaalbare rollen opgestookt. Later ontdekte men dat het om zo’n 1800 verkoolde papyrusrollen ging. Dit zorgde onder enkele verlichte geesten voor grote opwinding, gezien het feit dat deze rollen een kijkje zouden kunnen geven in de wereld die aan de wortels van de renaissance lag. Vandaar dat men zich vol overtuiging op het ontcijferen van de teksten wierp.

Er was echter één groot probleem: men kreeg de rollen niet open. In het begin probeerde geleerden en enthousiastelingen al dan niet hardhandig het papyrus uit te rollen of in een enkel geval zelfs open te snijden, wat vrijwel altijd tot een (gedeeltelijke) vernietiging van de geschriften leidde. De Vaticaanse geleerde en geestelijke Piaggio was de eerste die ze met behulp van een machine enigszins leesbaar wist uit te rollen. Hoewel een traag proces, zou het tot aan het midden van de 20ste eeuw duren eer men een enigszins efficiënte manier van openrollen zou ontwikkelen: de zogenoemde Oslo-methode. De Oslo-methode houdt in dat elke laag van een papyrusrol los wordt gehaald van de rest om te voorkomen dat hij tijdens het uitrollen uit elkaar valt. Deze methode heeft echter tot op heden tevens tot de vernietiging van verschillende kostbare rollen geleid.

Dit is allemaal rete-interessant natuurlijk, maar wat heeft het nu met moderne technologie te maken? Wel, in het najaar van 2015 heeft men eindelijk een methode ontdekt om de teksten te kunnen lezen zonder de rollen te vernietigen. Met behulp van Phase-Contrast X-Ray Imaging ofwel PCI kan men de letters van het document onderscheiden en bestuderen zonder het document in kwestie te openen. Hoewel het programma dat hiervoor is opgezet nog in de kinderschoenen staat, zijn de eerste resultaten veelbelovend. Met wat geluk is de rol die vorig jaar sneuvelde gelijk de laatste, en kunnen wij en onze toekomstige historici nog lange tijd van deze Grieks-Romeinse schat genieten.

You may also like

1 comment

sildenafil 2 september 2020 - 21:12 Reply

Leave a Comment